Jeżeli ciebie też złości konieczność mozolnego wyszukiwania informacji o malowaniu i oznakowaniu samolotu, którego model chcesz wykonać, prawdopodobnie powinieneś zajrzeć do tej książki. Jeżeli polskie lotnictwo leży ci na sercu, to powinieneś ją mieć. Brzmi jak reklama? Zobacz w recenzji książki i dowiedz się dlaczego tak uważam.

Mam takie skrzywienie modelarskie, że jak patrzę na nowy model jakiegoś producenta, to w myślach sobie odpowiadam na pytanie – był w polskich barwach czy nie. Nie jest to czynnik decydujący o zakupie modelu, ale leży gdzieś we wnętrzu i nie puszcza. No dobrze, dlaczego ta książka?

Wcześniejsze pozycje o malowaniu polskich samolotów

Odpowiedź na pytanie przedstawię powołując się najpierw na klasyczną pozycję, „Polski Samolot i Barwa” Tadeusza Królikiewicza. Bardzo dobra pozycja w momencie jej wydania (niedawno była wznowiona), mam jej drugie wydanie a 1990 roku. To opowieść o historii malowania i oznakowania polskiego lotnictwa. Zakres materiału (lata 1918-1988) nie pozwala na rozgryzienie kompletnego malowania danego samolotu, daje jednak pojęcie o zasadach jakie były stosowane.

Inną wartościową pozycją, zawierającą bardzo szczegółowo wymienione zasady malowania i oznakowania było „Godło i Barwa w Lotnictwie Polskim 1939-1945”, BSP42 Tomasza J. Kowalskiego.  Obydwie wymienione pozycje traciły ze względu na słaby poziom druku, zwłaszcza zdjęć. Dawały jednak wiedzę pozwalającą na samodzielna interpretację zdjęć i „kolorków” z innych publikacji. Ciągle brakowało dokładnego rozgryzienia malowań poszczególnych samolotów.

Zakres tematów książki Polish Fighters Colors 1939-1947

Pierwsza część „Polish Fighters Colors 1939-1947” jest dziełem uznanych ekspertów od poszczególnych samolotów używanych w polskim lotnictwie. Poza podziałem na okresy historyczne, książka została podzielona na rozdziały poświęcone poszczególnym wersjom samolotów używanych przez lotnictwo polskie. Przykładem dokładnego potraktowania tematu jest osobny rozdział o Hurricane Mk IV, maszynie używanej treningowo przez jeden dywizjon przez jakieś dwa miesiące! Malowania samolotu były do niedawna kompletnie nieznane. Dla tej wersji zrekonstruowano nawet profil maszyny z angielskiej jednostki, na której latał polski pilot.

Sam podział na okresy historyczne oczywiście zawiera przegląd organizacji jednostek, typów samolotów i zasad malowania i oznakowania. Począwszy od samolotów przedwojennych, od PWS-10, przez pierwszą fazę wojny aż do Spitfire V.

Wiele z informacji zawartych w tym dziele było już publikowanych w książkach i prasie historycznej, nie zostały one jednak zebrane w jednym tomie i uzupełnione najnowszymi odkryciami historyków.

Rekonstrukcja malowania i oznakowania polskiego samolotu

W tym podziale na typy samolotów znajdziesz wszystkie ekscytujące modelarza akcenty, od liczby sztuk danej wersji, przez numery seryjne, litery kodowe, warianty kamuflażu i oznaczeń. Oczywiście nie znajdziesz historii każdej maszyny, ale rekonstrukcje malowania i oznakowania tych najlepiej udokumentowanych. Czyli to co pokazano na temat danej maszyny, to dzisiejszy stan wiedzy specjalistów, a nie domorosłych entuzjastów po lekturze in Action. Obok samolotów będących na stanie polskich jednostek lotniczych na zachodzie uwzględniono wiele maszyn z jednostek bojowych i treningowych RAF, na których latali polscy piloci. Sylwetki kolorowe są opatrzone komentarzem na temat historii samolotu, odcieni kolorów i innymi istotnymi dla modelarza uwagami.

Wiele z informacji zawartych w tej książce było już publikowanych w kawałkach w czasopismach i innych publikacjach. Pierwszy raz zostały zebrane i zredagowane w jedną całość.

Unikalna wartość „Polish Fighters Colors 1939-1947”

Absolutnie unikalną wartość ksiązki stanowi próba zdobycia „Świętego Graala” malowania i oznakowania przedwojennych samolotów lotnictwa polskiego. W specjalnym rozdziale omówieni są dostawcy farb którymi malowano samoloty: Nobiles z Włocławka i PORSA z Radomia. Zaproponowane są konkretne odcienie zależnie od okresu i dostawcy. Autorzy proponują odpowiedniki wg katalogu Nobiles i standardu CMYK. Rekonstrukcje malowania samolotów PWS-10, PZL P.7a, P.11a i P.11c są przedstawione z uwzględnieniem trzech odcieni przedwojennego koloru Khaki. Rozwinięcie tematu, i mam nadzieję odpowiedniki Federal Standard i RAL są zapowiedziane w drugim tomie opracowania.

Chcesz wiedzieć, które to kolory polskiego lotnictwa 1939? Kup Teraz na stronie wydawcy!

Czego zabrakło w „Polish Fighters Colors 1939-1947”?

Słaba strona tej pozycji jest wydanie tylko w języku angielskim. Rozumiem ograniczenia „głębokości rynku”, ale być może byłby to dobry krok w kierunku polskiego czytelnika? Na pocieszenie przywołuje fakt, że znajomość języka lenglidź jest teraz dosyć powszechna wśród modelarzy.

Z samolotów zabrakło mi opracowania malowania jednego ze 100 egzemplarzy Spitfire Vc w polskich barwach, ale to tylko takie moje narzekanie…

Dane bibliograficzne

Polish Fighter Colours 1939-1947 vol. 1

  • Autorzy: Bartłomiej Belcarz, Robert Gretzyngier, Tomasz J. Kopański, Wojtek Matusiak, Wojciech Zmyślony, Marek Rogusz
  • Ilustratorzy: Robert Grudzień, Artur Juszczak, Robert Gretzyngier, Karolina Hołda, Teodor L. Moroşanu
  • Wydawnictwo: MMPBooks
  • ISBN: 978-83-63678-62-3
  • Liczba stron 280
  • Oprawa twarda
  • Format A4
  • Rok wydania 2016
  • Język angielski

Spis Treści

    1. Introduction, Wojtek Matusiak
    2. Organisation of the Polish day fighter aviation until 1939, Marek Rogusz
    3. Camouflage of fighter aircraft in the Polish Air Force in 1939, Marek Rogusz
    4. PWS-10, Tomasz J. Kopański/Karolina Hołda
    5. PZL P.7a, Tomasz J. Kopański/Artur Juszczak
    6. PZL P.11a & PZL P.11c, Tomasz J. Kopański/Artur Juszczak
    7. Organisation of the Polish fighter units alongside l’Arme de l’Air Bartłomiej Belcarz
    8. Camouflage and markings of French aircraft used by Polish pilots during the 1940 campaingn Bartłomiej Belcarz
    9. Morane Saulnier MS.406, Bartłomiej Belcarz/Karolina Hołda
    10. Bloch MB.151 & 152, Bartłomiej Belcarz/Karolina Hołda
    11. Caudron-Renault CR.714, Bartłomiej Belcarz/Karolina Hołda
    12. Curtiss H-75A, Bartłomiej Belcarz/Karolina Hołda, Teodor L. Moroşanu
    13. Dewoitine D.520, Bartłomiej Belcarz/Karolina Hołda, Teodor L. Moroşanu
    14. Koolhoven FK.58, Bartłomiej Belcarz/Karolina Hołda
    15. Dewoitine D.501/510, Bartłomiej Belcarz
    16. Organisation of the Polish fighter units alongside the RAF Wojtek Matusiak
    17. Camouflage and markings of day fighters used by Polish pilots RAF Wojtek Matusiak
    18. Hawker Hurricane I, Robert Gretzyngier
    19. Hawker Hurricane II, Robert Gretzyngier
    20. Hawker Hurricane IV, Robert Gretzyngier
    21. Supermarine Spitfire I & II, Wojtek Matusiak/Robert Grudzień
    22. Supermarine Spitfire V, Wojtek Matusiak/ Robert Grudzień

Tom Drugi

Drugi tom “Polish Fighter Colours” zapowiada się interesująco. Mnie najbardziej zainteresują Spitfire IX/XVI i Mosquito, ale nie pogardzę też Mustangiem, zwłaszcza Mk I!

.